Dziecko - świadek szczególnej troski

Karta stworzona została przez pracowników Fundacji Dzieci Niczyje, następnie została rozesłana do członków Koalicji na rzecz Przyjaznego Przesłuchiwania Dzieci. Wszystkie uwagi i komentarze zgłoszone przez członków Koalicji zostały przeanalizowane, a część z nich uwzględniono w zapisach Karty. Ostatnim etapem konsultacji Karty było skierowanie jej do Ministerstwa Sprawiedliwości i uzyskanie opinii Ministerstwa w tej kwestii.

Karta skierowana jest głównie do profesjonalistów pracujących z dziećmi występującymi w charakterze pokrzywdzonego bądź świadka.

Karta jest aktem niewiążącym. Ma na celu wytyczanie kierunku postępowania organów wymiaru sprawiedliwości oraz organizacji pomocowych w zakresie ochrony małoletnich uczestniczących w procedurze karnej. W dalszej perspektywie ma na celu ujednolicenie praktyki postępowania z dziećmi pokrzywdzonymi lub będącymi świadkami przestępstw i pełne respektowanie ich praw w toku postępowania karnego.

Karta Praw Dziecka Ofiary/Świadka Przestępstwa została objęta patronatem Ministerstwa Sprawiedliwości. 

Treść Karty:

Uznając - za Konwencją o Prawach Dziecka - że we wszystkich działaniach dotyczących dzieci sprawą nadrzędną jest najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka,

uznając niezbywalne prawo każdego dziecka do ochrony przed wszelkimi formami dyskryminacji oraz przemocy fizycznej bądź psychicznej, krzywdy, zaniedbania, złego traktowania lub wyzysku, w tym wykorzystywania w celach seksualnych,

uznając prawo dziecka do swobodnego wyrażania własnych poglądów we wszystkich sprawach, które go dotyczą, przy czym opinie dziecka winny być przyjmowane z należytą wagą,

powołujemy do życia Kartę Praw Dziecka Ofiary Przestępstwa.

1. Dzieckiem w rozumieniu niniejszej Karty jest każda osoba, która uczestniczy w procedurach w roli pokrzywdzonego lub świadka przestępstwa i nie ukończyła 18 roku życia.
2. Procedurą w rozumieniu niniejszej Karty jest każde postępowanie sądowe i przygotowawcze z udziałem dziecka, a także procedura udzielania mu pomocy i wsparcia przez instytucje/organizacje powołane do opieki nad dzieckiem.
3. Dobro i bezpieczeństwo dziecka powinno być nadrzędną wartością we wszystkich procedurach podejmowanych wobec dziecka ofiary/świadka przestępstwa, zarówno dla organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości, jak również dla instytucji/organizacji powołanych do opieki nad dzieckiem.
4. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do poważnego traktowania i rzetelnej oceny wiarygodności jego wypowiedzi.
5. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do godnego traktowania, w szczególności do respektowania jego potrzeb w trakcie trwania procedur.
6. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do wysłuchania go oraz do uwzględnienia jego zdania w działaniach i decyzjach, które go dotyczą.
7. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do prywatności oraz ochrony jego wizerunku. Niedopuszczalne jest ujawnianie, udostępnianie, rozpowszechnianie jego danych osobowych, poza przypadkami wskazanymi w ustawie.
8. Dziecko ma prawo do profesjonalnej pomocy psychologicznej, medycznej lub pedagogicznej w celu zminimalizowania skutków przestępstwa i konsekwencji uczestniczenia w procedurach.
9. ust. 1. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do informacji dotyczących jego udziału i roli w procedurze, na poziomie dostosowanym do jego możliwości rozwojowych.
   ust. 2 Prawo to obejmuje także informację o prawie odmowy składania zeznań lub odmowy odpowiedzi na pytania, przekazaną w sposób dostosowany do możliwości rozwojowych dziecka, o ile dziecko jest w stanie pojąć znaczenie tej informacji.
10. ust. 1. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do ochrony przed wiktimizacją wynikającą z niewłaściwego prowadzenia procedur z jego udziałem.
    ust. 2. Formą ochrony powinno być przesłuchanie dziecka przez przygotowane do tego osoby w przyjaznym pokoju przesłuchań.
    ust. 3. Przez przyjazny pokój przesłuchań, o których mowa w ust. 1. rozumie się pomieszczenie dostosowane do potrzeb rozwojowych dziecka i nie zwiększające stresu związanego z przesłuchaniem.
11. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do bezpieczeństwa, w szczególności do izolacji od sprawcy przestępstwa.
12. Dziecko ofiara/świadek przestępstwa ma prawo do kontaktu z osobami najbliższymi podczas trwających procedur. Prawo to może zostać ograniczone dla dobra dziecka i/lub dobra prowadzonego postępowania.

Wersję papierową Karty można u nas bezpłatnie zamówić wraz z innymi wydawnictwami.